អំពី​កម្ពុជា​ក្រោម​

0 119

ដោយសារ​លេខ​នេះ សារព័ត៌មាន ព្រៃនគរ បានលើកឡើង​ជុំវិញ​រាជ​សកម្មភាព​របស់ ព្រះករុណា ព្រះបាទ​សម្ដេច ព្រះ​ន​រោ​ត្ដម សីហនុ ព្រះ​បរម​រតន​កោដ្ឋ ទាក់ទិន​នឹង​ខ្មែរក្រោម​នៅ​ដែនដី​កម្ពុជា​ក្រោម ទើប​យើងខ្ញុំ សូម​លើកយក​ប្រវត្តិ​សង្ខេបនៃ​ដែនដី​កម្ពុជា​ក្រោម មក​ចុះផ្សាយ​ដើម្បី​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​បាន​ជ្រាប ថា ខ្មែរក្រោម​ជា​នរណា  និង​ដែនដី​កម្ពុជា​ក្រោម​នៅទីណា ។​

​កម្ពុជា​ក្រោម ជា​អតីត​ទឹកដី​នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា ស្ថិតនៅ​ខាងកើត​ឆៀង​ខាងត្បូង​នៃ​ប្រទេស​កម្ពុជា  ។ បច្ចុប្បន្ន ជា​ចំណែក​មួយ​ស្ថិតនៅ​ភាគខាងត្បូង​នៃ​ប្រទេស​សាធារណរដ្ឋ​សង្គមនិយម​វៀតណាម ។

​កម្ពុជា​ក្រោម​ត្រូវបាន​អាណានិគម បារាំង ដាក់​ឲ្យ​នៅក្រោម​រដ្ឋ​ចំណុះ​វៀតណាម ក្រោម​ច្បាប់​អាណានិគម លេខ ៤៩-៧៣៣ ចុះ​ថ្ងៃទី ០៤ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ១៩៤៩ នៅ ទីក្រុង Toulon ប្រទេស​បារាំង ។ កាលពី​សម័យ​ដើម កម្ពុជា​ក្រោម គេ​ហៅថា កម្ពុជា​ទឹក​លិច ឬ កម្ពុជា​ក្រោម (​កម្ពុជា​ប៉ែក​ខាងក្រោម​) ហើយ​គេ​អាច​ហៅ​បាន​ម្យ៉ាង​ទៀតថា ដែនដី​សណ្ដ​ទន្លេមេគង្គ (Mekong Delta) ។

​សម័យ​អាណានិគម​បារាំង ត្រួត ត្រា​ឥ​ណ្ដូ​ចិន កម្ពុជា​ក្រោម ត្រូវបាន​បារាំង​ហៅថា Basse Cochinchine (​កូស័ងស៊ីន​ក្រោម​) ។ កម្ពុជា​ក្រោម ឬ ដែន​កូស័ងស៊ីន សម័យ​បារាំង មាន​ផ្ទៃដី ៦៨.៩៦៥ គីឡូម៉ែត្រ​ក្រឡា  ។

​ព្រៃនគរ ជាទី​ក្រុង​ដ៏​សំខាន់ និង​ជាទី​ប្រជុំ​កិច្ចការ នៃ​រដ្ឋការ​ធំ​នៅក្នុង​ដែន  កម្ពុជា​ក្រោម និង​ជា​អតីត​កំពង់ផែ​ពាណិជ្ជកម្ម​ដ៏​សំខាន់​មួយ​នៃ​អាណាចក្រ​ខ្មែរ មុនពេល​ជនជាតិ​យួន​ភៀសខ្លួន​មក​រស់នៅ​ក្នុងអំឡុង​សតវត្សរ៍ ទី ១៧ ។ ក្រោយពី​របប​សាធារណរដ្ឋ​វៀតណាម ដែលមាន​សហរដ្ឋ អាមេរិក​គាំទ្រ​ត្រូវ បាន​ដួលរលំ​នា​ថ្ងៃទី ៣០ ខែមេសា ឆ្នាំ ១៩៧៥ ទីក្រុង​ព្រៃនគរ ត្រូវបាន​បក្សកុម្មុយនិស្ត វៀតណាម ប្តូរ​ឈ្មោះ​ជា​ភាសា​យួន​ថា ទីក្រុង​ហូ​ជី​ម៉ិ​ញ (Thành phố Hồ Chí Minh) ដើម្បី​រំ​ឮ​ក​ដល់​ឈ្មោះ​មេដឹកនាំ​បក្សកុម្មុយនិស្ត​យួន ហូ ជី ម៉ិ​ញ ។ បច្ចុប្បន្ន ព្រៃនគរ ជាទី​ក្រុង​ដែលមាន​ប្រជាជន​រស់នៅ​ច្រើនជាងគេ និង​ជា​មជ្ឈមណ្ឌល​សេដ្ឋកិច្ច វប្បធម៌ និង​អប់រំ ដ៏​សំខាន់​របស់​ប្រទេស​បក្សកុម្មុយនិស្ត​សាធារណរដ្ឋ​សង្គមនិយម​វៀតណាម ។

ផែនទីកម្ពុជាក្រោម
ផែនទីកម្ពុជាក្រោម

​នៅ​ឆ្នាំ ១៦២៣ ព្រះបាទ ជ័យជេដ្ឋា​ទី ២ នៃ​កម្ពុជា (១៦១៨-១៦២៨) បានអនុញ្ញាត ឲ្យ​ជនភៀសខ្លួន​យួន​ដែល​កំពុងតែ​រត់គេច​ពី​សង្គ្រាម ទ្រិ​ញ​-​ង្វៀន នៅ​វៀតណាម​ដើម្បី​តាំងទី​នៅ​តំបន់​ព្រៃនគរ និង​ក​ង្កើ​ត​ផ្ទះ​ប្រពៃណី​នៅ​ព្រៃនគរ ។ រលក​នៃ​និគមជន​យួន​កើនឡើង ដែល​ព្រះរាជាណាចក្រ​ខ្មែរ បាន​ចុះខ្សោយ​ដោយសារ​សង្គ្រាម​ជាមួយ​ប្រទេស​សៀម ដែល​មិនអាច​ទប់ស្កាត់បាន ដែល​បានធ្វើ​យួ​នូ​ប​នីយកម្ម​តំបន់​នោះ​យ៉ាង​យឺតៗ ។ គ្រានោះ ព្រៃនគរ​បានប្រែក្លាយ​ត្រូវបាន​គេ​ស្គាល់​ថា សៃ​ហ្គ​ន (Sai Gon) ។​

​ចាប់ពី​ឆ្នាំ ១៨៦២ ដល់ ១៩៥៤ ដែនដី​កម្ពុជា​ក្រោម ត្រូវបាន​ឋិត​នៅក្រោម​អាណានិគម​បារាំង ហៅថា​តំបន់ អាណានិគម​កូស័ងស៊ីន (Colony of Cochinchina ) ។

​ឆ្នាំ ១៨៧៦ រដ្ឋាភិបាល​បារាំង បាន​បែងចែក​ដែនកម្ពុជា​ក្រោម ចេញ​ជា ៤ តំបន់​រដ្ឋបាល​ធំៗ ហៅថា circons cription administrative ក្នុង​តំបន់​នីមួយៗ ត្រូវបាន​បែង​ចែកចេញជា​និគម តូចៗ (arrondissement ) ដូចខាងក្រោម​៖
• តំបន់​ព្រៃនគរ (Sai Gon) មាន ៥ និគម ។​
• តំបន់​មេស (My Tho) មាន ៤ និគម​
• តំបន់​លង់​ហោរ (Vinh Long) មាន ៤ និគម ។​
• តំបន់​បាសាក់ (Ba Sac) មាន ៦ និគម ។​

​ថ្ងៃទី ៨ ខែមីនា ឆ្នាំ ១៩៤៩​ប្រធាន​នា​ធិ​ប​តិ​បារាំង Vincent Auriol និង​អធិរាជ​យួន បាវ ដាយ (Bao Dai Nguyen Vinh Thuy) បាន​ចុះ​កិច្ចព្រមព្រៀង​មួយ​ហៅថា កិច្ចព្រមព្រៀង Elysee ក្នុងនោះ​បារាំង​យល់ព្រម​ប្រគល់​កម្ពុជា​ក្រោម​( Cochinchine) ទៅ​ឲ្យ​យួន​ហើយ​យួន​ព្រម​បង្កើត​រដ្ឋាភិបាល​យៀកណាម​មួយ នៅក្នុង​ក្រុម​សហភាព​បារាំង​ហៅថា​រដ្ឋ​យៀកណាម​( Quoc Gia Viet Nam) ។ បារាំង​សង្ឃឹមថា​ការប្រគល់​កម្ពុជា​ក្រោម​ទៅ​ឲ្យ​ស្តេច បាវ ដាយ គេ​អាច​នឹង​រក្សា​នូវ​ឥទ្ធិពល​របស់ខ្លួន​បានយូរ​អង្វែង​ជ នៅ​កូស័ងស៊ីន​តទៅទៀត ។​

​ថ្ងៃទី ២៥ ខែមេសា ឆ្នាំ​១៩៤៩   សម្តេច នរោត្តម សីហនុ នៃ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា បាន​បញ្ជូន​ប្រតិភូ​មួយក្រុម ដឹកនាំ​ដោយ​ឯកឧត្តម សឺ​ន សាន ទៅ​ទីក្រុង​ប៉ារីស ដើម្បី​ជំទាស់​នឹង​សហភាព​បារាំង​ឲ្យ​ផ្អាក​ការសម្រេចចិត្ត​របស់រ​ដ្ឋ​សភា​បារាំង ដែល​បាន​យល់ព្រម​ប្រ គល់​កម្ពុជា​ក្រោម ឲ្យ​ទៅ​យៀកណាម​នោះ ។ តែ​ការតវ៉ា​នោះ មិនត្រូវ​បាន    រដ្ឋាភិបាល​បារាំង​ធ្វើតាម​ឡើយ ។​

​ដោយមាន​គោលបំណង​ចង់​ជួយ​បារាំង ក្នុង​ការបង្ក​ឥទ្ធិពល​របស់ខ្លួន​នៅ​ឥ​ណ្តូ​ចិន​លោក Abbott ជា​ឯកអគ្គ    រដ្ឋទូត​អាមេរិកកាំង ប្រចាំ​នៅ​ព្រៃនគរ​បានស្នើ​ឲ្យ​ក្រសួងការបរទេស​នៅ​វ៉ាស៊ីនតោន​ធ្វើ​សេចក្តីប្រកាស​មួយ ក្នុងន័យ​លើកទឹកចិត្ត​រដ្ឋាភិបាល បាវ ដាយ ។​

​ថ្ងៃទី ៤ ខែមិថុនា ឆ្នាំ​១៩៤៩ ប្រធានាធិបតី​បារាំង Vincent Auriol បាន​ចុះហត្ថលេខា ប្រគល់​កម្ពុជា​ក្រោម​ឲ្យ​ទៅ​រដ្ឋាភិបាល បាវ ដាយ ។​

​ខាងក្រោម​នេះ គឺជា​ខ្លឹមសារ​ច្បាប់​ក្នុងការ​ប្រគល់​កម្ពុជា​ក្រោម​ឲ្យ​ទៅ បាវ ដាយ ដែល​ប្រែជា​ភាសា​ខ្មែរ​ក្រៅផ្លូវការ​៖

ច្បាប់​លេខ ៤៩ ៧៣៣ ចុះ​ថ្ងៃទី​០៤ ខែមិថុនា ឆ្នាំ​១៩៤៩
​យោងតាម​មតិ​ពីស​ភា នៃ​សហភាព​បារាំង​រដ្ឋសភា និង​ក្រុមប្រឹក្សា​នៃ​សាធារណរដ្ឋ​បារាំង បានសម្រេច រដ្ឋសភា​នៃ​សាធារណរដ្ឋ​បារាំង​បាន​អនុ   ម័ត ប្រធានាធិបតី នៃ​សាធារណរដ្ឋ​បារាំង ប្រកាស​ច្បាប់​ដូចតទៅ​នេះ​៖
​មាត្រា ១ ក្នុង​ក្របខណ្ឌ​មាត្រា ៦០ នៃ​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ​សាធារណរដ្ឋ​បារាំង និង​តាម​មតិ​របស់ សភា​កូសាំងស៊ីន នា​សម័យប្រជុំ​កាលពី​ថ្ងៃទី ២៣ ខែមេសា ឆ្នាំ​១៩៤៩ លក្ខន្តិកៈ ទឹកដី​កូសាំងស៊ីន បាន​ត្រូវ​កែប្រែ​តាម​មាត្រា ដូច​មានចែង​ខាងក្រោម ។

​មាត្រា ២ ទឹកដី​កូសាំងស៊ីន​ត្រូវបាន​ភ្ជាប់ ទៅជា​រដ្ឋ​ចំណុះ​វៀតណាម យោងតាម​សេចក្តីប្រកាស​រួម​កាលពី​ថ្ងៃទី ០៥ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ១៩៤៨ និង​សេចក្តីប្រកាស​របស់​រដ្ឋា​ភិ​បាល បារាំង​កាលពី​ថ្ងៃទី ១៩ ខែសីហា ឆ្នាំ​១៩៤៨ ។ ទឹកដី​កូស័ងស៊ីន​ឈប់​ស្ថិតនៅក្នុង​លក្ខន្តិកៈ ជា​ទឹកដី​ឯនាយសមុទ្រ របស់​បារាំង​ទៀតហើយ ។​

​មាត្រា ៣ ក្នុងករណី​ដែល      លក្ខន្តិកៈ ប្រទេស​វៀតណាម​ត្រូវ​កែប្រែ​លក្ខន្តិកៈ កូស័ងស៊ីន នឹងត្រូវ​បាន​ទុកជា​កម្មវត្ថុ​នៃ​ការសម្រេច​របស់​សភា​ខាងលើ ដូច​មានចែង​ក្នុង​មាត្រា ៧៥ នៃ​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ (​ជំពូក VIII:​សភា​បារាំង​)​។​

​ច្បាប់​នេះ​នឹង​ត្រូវបាន​អនុវត្ត​ដូចជា​ច្បាប់  រដ្ឋ ។
​ធ្វើ​នៅ​ទូ​ឡុង ថ្ងៃទី ០៤ ខែមិថុនា​ឆ្នាំ ១៩៤៩
​ហត្ថលេខា​
(Vincent Auriol)
​ប្រធានាធិបតី​    ​
(Henri Queuille)
​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​
(Paul Coste-Floret)
​រដ្ឋមន្ត្រី​ទឹកដី​បារាំង​ឯនាយសមុទ្រ​

​ក្រោយពី​ថ្ងៃទី ០៤ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ១៩៤៩ ពលរដ្ឋ​ខ្មែរក្រោម ត្រូវបានរ​ស់បាន​រួច​ផុតពី​អាណានិគម​បារាំង់​តែ​បែរ ផ្លាស់​មក នៅក្រោម​នឹម​អាណានិគម​យួន​សេរី​វិញ ។ ពេលនោះ វៀតណាម​បែង​ចេក​ចេញ​ជា​ពីរ​ភាគ ពី​ខ្សែស្រប​ទី ១៧ មក​ខាងត្បូង ដឹកនាំ​ដោយ​រដ្ឋា​ភិ  បាល​សាធារណរដ្ឋ​វៀតណាម ដែលមាន​អាមេរិក​ជំនួយ និង​ពី​ខ្សែស្រប​ទី ១៧ ទៅ​ខាងជើង​ដឹកនាំ​ដោយ​រដ្ឋា​ភិ   បាល​សាធារណរដ្ឋ​ប្រជាធិបតេយ្យ​វៀតណាម ពួក​កុ​ម្មុយ​និ​ស្ត​ដែលមាន ហូ ជី មិញ ជា​មេដឹកនាំ ។​

​ថ្ងៃទី ៣០ ខែមេសា ឆ្នាំ ១៩៧៥ ក្រុម​កុ​ម្មុយ​និ​ស្ត​បាន​យកជ័យ​ជំនះ​លើ   រដ្ឋាភិបាល សាធារណរដ្ឋ​វៀតណាម ខាងត្បូង ហើយ​បាន​ចូលកាន់​កាន់​ដែនដី​កម្ពុជា​ក្រោម​បន្ត​ពី​យូ​ន​សេរី ។ ចាប់តាំងពី​ពេលនោះ​មក វាសនា​ខ្មែរក្រោម ត្រូវ​ឃ្លាតឆ្ងាយ​ពី​កម្ពុជា​បន្តិច​ម្ដងៗ​រហូតដល់​សព្វថ្ងៃ ។​

​បច្ចុប្បន្ន ខ្មែរក្រោម មាន​សហព័ន្ធ​ខ្មែរ​កម្ពុជា​ក្រោម (Khmers Kampuchea—Krom Federation ) ជា​សមាជិក នៃ​អង្គការ​ប្រជាជាតិ​គ្មាន​តំណាង ( UNPO ) និង​ជា​សមាជិក នៃ​វេទិកា​អចិន្ត្រៃយ៍​ស្ដីពី​ជនជាតិដើម​នៅ​អង្គការសហប្រជាជាតិ (UNPFII) ហើយ​បាន​ថ្លែងការណ៍ រៀងរាល់ឆ្នាំ ជម្រាប​ដល់​អង្គការសហប្រជាជាតិ អំពី​ករណី​វៀតណាម រំលោភសិទ្ធិ​ខ្មែរក្រោម​នៅ​ដែនដី​កម្ពុជា​ក្រោម ៕​

Leave A Reply

Your email address will not be published.